Maruf

Sigara içmek haram mıdır?

Soru: Hocam, sigara içmenin hükmü konusunda farklı görüşler var. Bu konuda İslam’ın koyduğu bir hüküm var mıdır?

CEVAP: Sigaranın hükmü ne Kur’ân-ı Kerim’de ne hadislerde belirtilmiştir. Çünkü Kur’an’ın indiği zamanda sigara kullanımı söz konusu değildi. Sigara XV. asırdan sonra ortaya çıkmıştır.

İslam’ın temel kaynaklarında adı geçmeyen bir şeyin hükmünü anlamak için İslam’ın bazı genel kuralları vardır. Bunlardan birisi şudur: “Eşyada aslolan, ibahadır.” Yani, her şey insanın istifadesi için helal olarak yaratılmıştır. Haram olan şeyler açıklanmış, hükmü bildirilmeyen şeylerin de helal olduğu dolaylı olarak belirtilmiştir. Bu konuda başvuracağımız diğer bir fıkhi genel kural ise şudur: “Temiz ve güzel olan şeyler helaldir, pis ve zararlı şeyler ise haramdır.” 

Bu iki genel kural, beraberce düşünüldüğü zaman sigara için karşımıza şöyle bir sonuç çıkar: Sigara hakkında kaynaklarda bir şey söylenmediğine göre, onun hakkında hüküm verebilmemiz için onun pis ve zararlı olup olmadığına bakmalıyız: Eğer onun pis ve zararlı olduğunu söyleyebileceğimiz özellikleri varsa haram olduğuna, yoksa, helal olduğuna hükmetmeliyiz.

İşte bu metodik anlayış sebebiyle tarihte bazı İslam alimleri sigaranın helal/mubah olduğu hükmüne varmışlardır. Çünkü, onlar, sigaranın bir zararını tespit edememişler ve bundan dolayı da onun haram olduğunu söyleyememişlerdir. Oysa bugün sigaranın 2000 civarında zehir içerdiğini, pek çok hastalığın sebebi olduğunu, içenlerin sadece kendilerine değil, içmeyenlere dahi zarar verdiklerini bilim kesin olarak ortaya koymuştur.

Bununla birlikte Hanefî gelenekte şöyle bir anlama metodu vardır: “Kıyasa/kurallara göre haram olan, ancak Kur’an-ı Kerim’de ve sünnette adı ve hükmü açıkça zikredilmeyen şeylere haram yerine, tahrîmen mekruh demek daha uygundur. Gerçi bununla kastedilen de haramlıktır, ancak bir şeye haram ya da helal hükmü vermek sadece Allah’a (cc) ait bir hak olduğu için, haram olduğu kesinkes anlaşılsa bile, Kur’an’da haram denmeyen şeylere nezaketen, tahrimen mekruh demek daha güzel görülmüştür. Bu sebeple son dönem Hanefîler sigara için “tahrimen mekruh” hükmünü tercih etmişlerdir. “Tahrîmen mekruh”, terk edilmesi açısından haram gibidir. Zaten bundan dolayı tahrimen mekruhun diğer bir adı, haram-ı amelîdir. Vâcip de aynı şekilde farz-ı amelî olarak isimlendirilmiştir. Örneğin ta’dil-i erkan (namazda acele etmeden hareketleri yerli yerinde yapmak) vaciptir. Ancak ta’dil-i erkanın bilerek terk edilmesi halinde, farzın terk edilmesi gibi namaz geçersiz olur. Hanefilerdeki bu ayrım, tahrimen mekruhu ve vacibi terk edenlerin kafir olarak görülmemesi için yapılmıştır. 

Ayrıca sigara içmek, insanın kendisini tehlikeye atmasıdır. Oysa Allah (cc): “Kendinizi kendi ellerinizle tehlikeye atmayın.” buyurmaktadır. Bu sebeple sigara içmek dinimizin kesinlikle hoş görmediği bir alışkanlıktır.

Sigara içmek aynı zamanda çok büyük bir kul hakkı ihlalidir. Çünkü içenler içmeyenlere zarar vermekte ve onları dumanıyla, kokusuya rahatsız etmektedirler. Kul hakkının affedilmesi de ancak, hakkı olan insanların bağışlamasına bağlıdır. Bunu temin etmek ise bazen imkansızdır.

Bu meyanda Osmanlı uleması sigara satmanın da hükmünü araştırmış, konuyla ilgili onlarca  risale yazmıştır. Genel olarak bakıldığında Osmanlı ulemasının, günümüzde bir çok İslam ülkesindeki yaşayan alim ve fakihlerinin söylediği gibi, sigara içmek gibi, üretmek ve satmanın da dinen caiz olmadığı sonucuna vardıkları görülmektedir. Selam ve dua ile…

09.04.2014 Bursa

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ

Bir Cevap Yazın